Lễ hội chùa Thầy - lễ hội lớn ở nước ta diễn ra vào 5 - 8/3 Âm lịch (14 – 17/4 dương lịch năm Bính Thân) tại khu di tích chùa Thầy (Sài Sơn, Quốc Oai, Hà Nội) luôn thu hút đông đảo du khách thập phương tham gia. Vài ngày lễ hội khai màn, chúng tôi có mặt tại khu di tích chùa Thầy thì thấy người dân khắp nơi đã đổ về đây rất đông, nhưng bên cạnh đó là một số hình ảnh chưa đẹp hiện lên trước mắt...

Theo ghi nhận của chúng tôi, trước khi lễ hội diễn ra, đã có rất nhiều du khách đã đổ về đây để dâng hương, sẵn sàng hòa mình vào không gian lễ hội đặc sắc bậc nhất miền Bắc nói riêng và cả nước nói chung.

Tuy nhiên điều đáng buồn là văn hóa đi lễ chùa của một số du khách khi hành động thiếu văn hóa đã xả rác hết sức bừa bãi làm ảnh hưởng đến cảnh quan của di tích. Vấn đề này không chỉ diễn ra ở năm nay, mà những năm trước, thực trạng lễ hội chùa Thầy luôn đầy những rác đã được phản ánh do sự thiếu ý thức của người dự lễ. Dù Ban Tổ chức đã có các thông báo trên loa, biển báo tuyên truyền rộng rãi, thùng rác được phân bố nhiều nơi để người dự lễ bỏ rác đúng quy định nhưng dường như nhiều người bỏ ngoài tai và như không nhìn thấy.

Ngoài vấn đề rác thải, du khách, đặc biệt là giới trẻ, Ban Tổ chức lễ hội đã có biển cấm viết – vẽ – khắc lên đá tại đường lên chùa, vào hang Cắc Cớ cũng như trong hang Cắc Cớ thì mọi chuyện lại khác. Không ít bạn trẻ đã viết, khắc chữ chi chít, vết bút xóa là những lời “tỏ tình” lên đá dọc đường đi hay cả những nhũ đá trong hang Cắc Cớ. Bên cạnh đó, theo quan sát của chúng tôi, có một số người trục lợi từ du khách bằng việc cò mồi dắt khách để xin tiền. Lúc đầu, những “cò mồi” tưởng chừng rất tốt bụng và nhiệt tình chỉ bảo khách đi nơi này, nơi kia, dụ khách mua nhang, vàng mã, thuê đèn pin vào hang với giá rẻ. Tuy nhiên, sau khi khách làm lễ xong thì cò mồi hỏi xin tiền thù lao dẫn đường với giá “chặt chém”.

Dọc lối lên chùa, vào hang Cắc Cớ không ngớt những tiếng mời mọc mua đồ. Những chiếc ghế đá nhà chùa sắp sẵn để khách ngồi thì những người bán hàng rong mang ghế gỗ của mình đặt trước đó, chỉ cần khách ngồi xuống là họ “xin tiền”. Không chỉ vậy, họ còn dùng những mánh khóe để bán hàng. Một du khách nữ đến từ  Vĩnh Phúc tên Nga cho chúng tôi biết: “Lần đầu tiên đến chùa Thầy đi lễ, nghe họ mời chào mua gói bỏng vào cúng chúng sinh trong hang Cắc Cớ, vì trong hang có bể hài cốt, nghe cũng đúng, giá cũng rẻ nên tôi mua 3 gói bỏng. Đến lúc thanh toán thì giá đội lên gấp ba lần, hỏi sao lại vậy thì họ bảo kèm 3 gói muối và 3 gói gạo mới đủ cúng, họ cho vào trong túi bỏng rồi. Nghĩ mình bị lừa, nhưng vì muốn cho yên chuyện nên cũng cho qua và trả tiền”.

Một người dân ở gần khu vực chùa Thầy cho chúng tôi biết, dù là dân bản địa nhưng lần nào đi hội chùa Thầy cũng bị cò mồi bám theo, khi nói đi nhiều rồi thì “cò mồi” mới tha. “Hiện tượng này có từ mấy năm nay rồi, tới đây rất khó chịu bởi những người như họ vì cứ phải từ chối, sơ sẩy hỏi họ vài câu là bị xin tiền chỉ dẫn ngay.” – người dân này chia sẻ.